Menu

Amersfoort, gedenkplaat in het politiebureau

Artiest: Dienst Gemeentewerken
Amersfoort, gedenkplaat in het politiebureau

Geschiedenis


De gedenkplaat in het politiebureau te Amersfoort is aangebracht ter nagedachtenis aan drie leden van het politiekorps van Amersfoort die tijdens de bezettingsjaren door oorlogshandelingen om het leven zijn gekomen.De namen van de drie slachtoffers luiden:Adriaan Beeke, Klaas de Graaf en Hermanus Reinten.Adriaan Beeke Direct na de capitulatie kwam een aantal net teruggekeerde Hooglanders om bij ongelukken met landmijnen in de omgeving van de spoorwegsplitsing Amersfoort – Zwolle en Amersfoort – Apeldoorn. Op 15 mei ’s middags om twee uur liep hier een drietal Hooglanders op een landmijn. H.W. Hartogsveld werd op slag gedood. W. Ramselaar werd zwaar gewond en overleed later in  het ziekenhuis De Lichtenberg. H. van de Bor werd eveneens zwaar gewond. De Amersfoortse politieagent Adriaan Beeke en een vijftal burgers onderzochten de plek van het ongeluk. Beeke trapte daarbij ook op een landmijn en was op slag dood. Datzelfde overkwam een deel van een groepje Amersfoorters dat zij daar ook bevond: Johannes Lablans, Arie Poort, Herman van de Heide en Teunis Brons. Zoon Dirk Lablans werd zwaar gewond. Op 18 mei werd H. Rouwendaal door een landmijn gedood. De mijnen waren door Nederlandse militairen aan beide zijden van de Hamseweg gelegd, in en naast de spoorbaan Amersfoort-Nijkerk en in de Eemdijk. Op 24 mei 1940 waren de mijnen opgeruimd.Klaas de Graaf Klaas was, na een  periode van werkloosheid, van november 1940 tot mei 1941 als machinebankwerker werkzaam bij de Hermann-Göring-Werke in Duitsland. Na verlof keerde hij niet terug en vond hij een baan  in zijn woonplaats Den Haag tot eind 1942. Hij  begon toen een opleiding bij de politie in Schalkhaar. In 1944 werd hij als wachtmeester der Staatspolitie in Amersfoort aangesteld. Hier kwam hij in contact met de verzetsmannen Hendrik Kolkman en Jacob Pieter Schipper. Hij  hield zich bezig met het schoonmaken en herstellen van wapens die afkomstig waren van wapendroppings in Zuid-Holland. Ook gaf hij  wapeninstructie aan de Orde Dienst en  Binnenlandse Strijdkrachten. Door verraad van de indringer Rolf Bell werd hij op 23 november  1944 opgepakt in het politiebureau in Amersfoort.  Tijdens de huiszoeking in zijn woning aan  Vermeerstraat 22 werd er een stengun met  munitie aangetroffen. De heer Hendrik Kolkman – onkundig van de arrestatie – probeerde De  Graaf thuis te waarschuwen, maar werd daar  eveneens gearresteerd en de volgende dag in Kamp Amersfoort gefusilleerd. De Graaf werd ingesloten in de bunker van Kamp Amersfoort en enige tijd later overgebracht naar het Huis van Bewaring op de Weteringschans in Amsterdam. Als represaille is hij samen met Jacob Pieter  Schipper, sergeant-majoor bij de infanterie en Antonie J.J. Breedveld in Purmerend gefusilleerd op 15 december 1944.Hermanus Reinten Van beroep was hij opperwachtmeester bij de gemeentepolitie van Amersfoort. Als lid van de Landelijke Ordedienst was Hermanus betrokken bij de aanslag op commissaris van politie Versteeg. Na zijn arrestatie op 19 augustus 1943 werd hij tot 11 mei 1944 opgesloten in het Oranjehotel te Scheveningen. Op die datum werd hij gedeporteerd naar Duitsland en tewerkgesteld in een aantal kampen: Sachsenhausen, Dachau en Neuengamme. Hij is omgekomen op 11 januari 1945 in Neuengamme. Onthulling Het monument is onthuld op 12 augustus 1977 tijdens de ingebruikneming van het nieuwe politiebureau.

Info


Vorm en materiaal De gedenkplaat in het politiebureau te Amersfoort is uitgevoerd in messing.Tekst De tekst op de plaquette luidt:'ADRIAAN - BEEKE GEBOREN TE KRUININGEN 15 APRIL 1896 ONDER HOOGLAND OMGEKOMEN 15 MEI 1940 KLAAS DE GRAAF GEBOREN TE DEN HAAG 5 MEI 1920 TE PURMEREND GEFUSILLEERD 15 DEC. 1944 HERMANUS - REINTEN GEBOREN TE RHEDEN 4 MEI 1894 IN KAMP NEUENGÄMME OMGEKOMEN 11 JANUARI 1945 EERBIEDING GEDENKT HET POLITIECORPS DEZE LEDEN DIE IN DEN STRIJD TEGEN DEN BEZETTER HET LEVEN OFFERDEN'.Wijziging Oorspronkelijk was dit gedenkteken een hardstenen plaat die aan de gevel van het oude politiebureau zat bevestigd, maar bij de sloop van dat gebouw is die plaat onherstelbaar beschadigd. De plaquette is in 2004 verwijderd. Waar deze plaquette zich nu bevindt is onbekend. Een nieuwe gedenkplaat hangt inmiddels in de publieksruimte van bureau Amersfoort.

Overige info


Locatie De plaquette hangt bij de receptie van het politiebureau, gelegen aan de Van Asch van Wijkstraat te Amersfoort.Bronnen

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief